Weg met de onwetendheid
Goud in Vancouver zou veel meer dan een hoofdprijs betekenen voor Kees-Jan van der Klooster. Het hoogst haalbare, en dan het liefst op de afdaling, zou voor ’s lands beste zitskiër het beste breekijzer zijn in een wereld vol onwetendheid. Want gehandicapt is niet zielig.
Dat uitglijdertje in de sneeuw van Les Gets, nu tien jaar geleden, was zeker geen zegen. Maar om er nog heel dramatisch over te doen? Forget it! Gewoon pech gehad, met wat vervelende gevolgen. Verlamd vanaf de middel en veroordeeld tot een rolstoel. Opkrabbelen, verdergaan, dat werk. 'Het leven heeft leuke dingen en minder leuke dingen. In een rolstoel belanden is wat minder leuk, dat lijkt me duidelijk. Maar als je dat kunt ombuigen in iets positiefs, is er niets dat een opwindend bestaan nog zou belemmeren.'
Dát is de boodschap van deze topsporter met een lichamelijke handicap. 32 jaar, Zeeuw van geboorte en bezeten van snelheid, actie en grenzen verleggen in sneeuw en op het water. Was getekend: Kees-Jan van der Klooster. Hij springt, vastgeklonken aan zijn zitski, tegenwoordig hoger dan hij ooit heeft gedaan op zijn snowboard. Hij vliegt bijna net zo hard als een gewone skiër die op twee latten richting dal raast, naar beneden. 115, 116 kilometer per uur was vorig jaar tijdens een try-out op de piste voor de Paralympics de gemeten snelheid.
En ja, dan prikkelt een opmerking van een argeloze passant wel eens. 'Hoor je iemand zeggen ‘Joh, leuk dat je in zo’n bakje omlaag kunt komen’. Ze weten niet waar ze het over hebben. De mensen onderschatten het. Wat gehandicapte atleten doen, is ontzettend serieus', aldus Kees-Jan.
Zelfredzaamheid
Onwetendheid is de grootste tegenstander, zo heeft hij te vaak moeten ervaren. '95 procent van de mensen heeft echt geen flauw idee wat het betekent een handicap te hebben. Dat geldt even goed voor degenen die mét een beperking zitten als voor personen zonder handicap. Ik heb me de voorbije jaren verdiept in de materie. Ik zie dikwijls dat mensen die zijn geboren met een lichamelijke beperking daardoor tegen een sociale handicap aanlopen. Niet stevig in je schoenen staan, of beter, in je rolstoel zitten, is funest voor het zelfvertrouwen. Zo word je de underdog, het sulletje dat erbij hangt. Is nergens voor nodig. Kijk om je heen en ontdek wat de technologie ons te bieden heeft. Daar moeten we van profiteren.'
Wat Van der Klooster eigenlijk propageert is zelfredzaamheid. Gehandicapten moeten dat zelf willen, maar ook hun omgeving kan ertoe bijdragen. 'Iemand in een rolstoel laat wat vallen. Wat gebeurt er in de meeste gevallen? Anderen schieten te hulp, bukken zich en rapen het voorwerp op. Dat is aardig, maar tegelijkertijd begint zo het proces dat de ‘rolstoeler’ immobieler wordt.'
Mentale omslag
Zoals sportief de hoogste toppen scheren een doel is, zo beoefent de Vlissinger het alpine skiën op een geïmproviseerd stoeltje intussen als een missie om meer begrip te kweken. Gehandicapte mensen kunnen ook veel, zo niet alles. 'In mijn eigen situatie was het allemaal niet zo moeilijk. Ik accepteerde wat me was overkomen. Toen ik in maart 2001 ongelukkig op mijn rug landde en direct voelde dat het mis was, bedacht ik me al dat het misschien de laatste keer was geweest dat ik op een snowboard had gestaan.' Bijna nonchalant gaat hij verder: 'Ik had alleen m’n rug gebroken; iemand die bij een verkeersongeval betrokken raakt, kan er veel erger aan toe zijn. Mentaal maakte ik snel de omslag. Van een snowboard stapte ik over op een zitski: zo kon ik weer in de sneeuw komen. Het had niets met geldingsdrang te maken, ik wilde me die hobby niet laten ontnemen. Natuurlijk ben ik sindsdien veel bewuster bezig. Het zijn berekende risico’s die ik neem.'
Met succes. In 2008 graaide hij voor de verbaasde ogen van veel hoger ingeschatte experts uit echte sneeuwlanden de gouden plak weg bij de X-Games, de equivalent van de Winterspelen maar dan met niet-Olympische disciplines. Waar wij Nederlanders ingetogen reageren op dergelijke incidentele topresultaten behaald in den vreemde, stond het Canadese publiek in lichterlaaie en sloot men Van der Klooster in de armen. Een Australische vriend die onlangs in Noord-Amerika was, vertelde hem dat zijn populariteit nog steeds ongekend is.
Eén landgenoot speelde wel in op de bijzondere prestatie: een televisieoptreden bij De wereld draait door bracht een Nederlandse hoteleigenaar in Canada op het idee een sponsorovereenkomst aan te gaan. 'Hij zocht een manier zijn hotel meer onder de aandacht te brengen. Nicolien Sauerbreij (de snowboardster die inmiddels zeker is van deelname in Vancouver, LdK) en ik kunnen nu gratis bij hem terecht.'
Dat persoonlijke voordeel is welkom. Kees-Jan juicht het echter veel harder toe als de camera’s straks in Vancouver langdurig inzoomen op de Paralympics en de verhalen optekenen achter bezeten sporters. Want dáár kunnen hij en collega-atleten pas terreinwinst boeken in de wereld van mensen die met strakke hand wordt geregeerd door de onwetendheid.
Bron: Tekst: Léon de Kort Fotografie: Joris Lugtigheid
TERUG
